İcra ve İflas Kanunu; 82/12. maddeye göre sadece Haline Münasip Ev haczedilemez

Genel

Madde 82 – (Değişik: 18.2.1965-538/46 md.)  Aşağıdaki şeyler haczolunamaz:

1. Devlet malları ile mahsus kanunlarında haczi caiz olmadığı gösterilen mallar,

2. (Değişik: 2.7.2012-6352/16 Md.) Ekonomik faaliyeti, sermayesinden ziyade bedenî çalışmasına dayanan borçlunun mesleğini sürdürebilmesi için gerekli olan her türlü eşya,

3. (Değişik: 2.7.2012-6352/16 Md.) Para, kıymetli evrak, altın, gümüş, değerli taş, antika veya süs eşyası gibi kıymetli şeyler hariç olmak üzere, borçlu ve aynı çatı altında yaşayan aile bireyleri için lüzumlu eşya; aynı amaçla kullanılan eşyanın birden fazla olması durumunda bunlardan biri,

4. Borçlu çiftçi ise kendisinin ve ailesinin geçimi için zaruri olan arazi ve çift hayvanları ve nakil vasıtaları ve diğer eklenti ve ziraat aletleri; değilse, sanat ve mesleki için lüzumlu olan alat ve edevat ve kitapları ve arabacı, kayıkçı, hamal gibi küçük nakliye erbabının geçimlerini temin eden nakil vasıtaları,

5. Borçlu ve ailesinin idareleri için lüzumlu ise borçlunun tercih edeceği bir süt veren mandası veya ineği veyahut üç keçi veya koyunu ve bunların üç aylık yem ve yataklıkları,

6. Borçlunun ve ailesinin iki aylık yiyecek ve yakacakları ve borçlu çiftçi ise gelecek mahsul için lazım olan tohumluğu,

7. Borçlu bağ, bahçe veya meyve veya sebze yetiştiricisi ise kendisinin ve ailesinin geçimi için zaruri olan bağ bahçe ve bu sanat için lüzumlu bulunan alat ve edevat, Geçimi hayvan yetiştirmeye münhasır olan borçlunun kendisi ve ailesinin maişetleri için zaruri olan miktarı ve bu hayvanların üç aylık yem ve yataklıkları,

8. Borçlar Kanununun 510 uncu maddesi mucibince haz olunmamak üzere tesis edilmiş olan kaydı hayatla iratlar,

9. Memleketin ordu ve zabıta hizmetlerinde malul olanlara bağlanan emeklilik maaşları ile bu hizmetlerden birinin ifası sebebiyle ailelerine bağlanan maaşlar ve ordunun hava ve denizaltı mensuplarına verilen uçuş ve dalış tazminat ve ikramiyeleri, Askeri malullerle, şehit yetimlerine verilen terfi zammı ve 1485 numaralı kanun hükmüne göre verilen inhisar beyiye hisseleri,

10. Bir muavenet sandığı veya cemiyeti tarafından hastalık, zaruret ve ölüm gibi hallerde bağlanan maaşlar,

11. Vücut veya sıhhat üzerine ika edilen zararlar için tazminat olarak mutazarrırın kendisine veya ailesine toptan veya irat şeklinde verilen veya verilmesi lazım gelen paralar,

12. (Değişik: 2.7.2012-6352/16 Md.) Borçlunun haline münasip evi,

13. (Ek: 2.7.2012-6352/16 Md.) Öğrenci bursları.

Medeni Kanunun 807’nci maddesi hükmü saklıdır. 2, 3, 4, 5, 7 ve 12 numaralı bentlerdeki istisna, borcun bu eşya bedelinden doğmaması haline münhasırdır.

(Ek fıkra: 2.7.2012-6352/16 Md.) Birinci fıkranın (2), (4), (7) ve (12) numaralı bentlerinde sayılan malların kıymetinin fazla olması durumunda, bedelinden haline münasip bir kısmı, ihtiyacını karşılayabilmesi amacıyla borçluya bırakılmak üzere haczedilerek satılır.

(Ek fıkra: 2.7.2012-6352/16 Md.) İcra memuru, haczi talep edilen mal veya hakların haczinin caiz olup olmadığını değerlendirir ve talebin kabulüne veya reddine karar verir.

4721 sayılı medeni kanun 194 maddesi

II. Aile konutu

Madde 194– Eşlerden biri, diğer eşin açık rızası bulunmadıkça, aile konutu ile ilgili kira sözleşmesini feshedemez, aile konutunu devredemez veya aile konutu üzerindeki hakları sınırlayamaz.

Rızayı sağlayamayan veya haklı bir sebep olmadan kendisine rıza verilmeyen eş, hâkimin müdahalesini isteyebilir.

Aile konutu olarak özgülenen taşınmaz malın maliki olmayan eş, tapu kütüğüne konutla ilgili gerekli şerhin verilmesini tapu müdürlüğünden isteyebilir.(1)

Aile konutu eşlerden biri tarafından kira ile sağlanmışsa, sözleşmenin tarafı olmayan eş, kiralayana yapacağı bildirimle sözleşmenin tarafı hâline gelir ve bildirimde bulunan eş diğeri ile müteselsilen sorumlu olur.

2002/7 SAYILI “4721 SAYILI TÜRK MEDENİ KANUNU” KONULU GENELGEEE

TAPU VE KADASTRO… BÖLGE MÜDÜRLÜGÜNE

….TAPU SICIL MÜDÜRLÜGÜNE

…..KADASTRO MÜDÜRLÜGÜNE

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu 1/Ocak/2002 tarihinde yürürlüğe girmiş olup, yapılan düzenlemeyle mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisindeki düzenlemelerde değişiklikler yapılmış ve ilave yeni hükümler de getirilmiştir. 

I-AİLE KONUTU SERHI: ( M.K. m.194 )

•  Malik olmayan esin talebiyle: Evlilik birliğinin resmen devam ettiğini kanıtlayan nüfus kayıt örneği ile bu konutta birlikte yaşantılarını sürdürdüklerini kanıtlayan muhtarlıktan alinmiş belgenin ibrazı halinde “Aile konutudur.” şerhinin islenmesi,

•  Taşınmaz mal maliki olan esin ya da eslerden her ikisinin birlikte talebiyle: Evlilik cüzdanı veya nüfus kayıt örneğinin ibrazı halinde başkaca bir belge aranmaksızın “Aile konutudur.” şerhinin islenmesi,

•  Aile Konutu, eslerin bütün yasam faaliyetlerini gerçekleştirdiği ve düzenli yerleşim amacıyla kullandıkları mekânları ifade ettiğinden, zaman zaman ya da hafta sonu kullanmak amacıyla edinilen yazlık konut, dağ evi gibi konutlar Türk Medeni Kanununun 194 üncü maddesi kapsamına girmediğinden, bu yönde gelecek taleplerin karşılanmaması,

•  4721 sayılı Türk Medeni Kanununda üçüncü sahsa ait taşınmaz mal üzerine “aile konutudur.” şerhi verilmesine ilişkin herhangi bir düzenleme bulunmadığından, 194 üncü maddenin son fıkrasında yazılı olan durum nedeniyle üçüncü sahsa ait taşınmaz mal üzerine şerh verilmemesi,

5) Taşınmaz malin üzerinde mevcut “aile konutudur.” şerhinin terkini: 

a) Şerh malik olmayan esin talebiyle islenmiş ise; yine malik olmayan esin talebiyle,        

b) Şerh her iki esin birlikte talebiyle islenmiş ise; her ikisinin de talebiyle,                                     

c) Eslerin birlikte malik olduğu hisseli taşınmaz mallarda şerh eslerden birinin talebiyle islenmiş ise; şerhi işlettiren esin talebiyle,                                                                                       

d) Malik olan esin talebiyle şerh verilmiş ise malik olmayan esin de talep ya da muvafakatiyle, Terkin edilmesi, ancak malik olmayan esin ya da eslerin birlikte malik olduğu hisseli taşımaz mallarda şerh talebinde bulunan esin ölümü ya da bu konuda alinmiş mahkeme kararının ibrazı halinde diğer esin tek taraflı talebiyle de terkin işleminin karşılanması, 

6)Aile konutu şerhi eslerden herhangi birinin tek taraflı talebiyle islenmiş ise diğer ese işlemin sonucundan duyuruda bulunulması,(M.K.m.1019)                                                    

7) Aile konutu şerhi islenmesinde; gereken hallerde taşınmaz malin şerhi talep edilen taşınmaz mal ile ayni olduğunun kadastro müdürlüğünce veya muhtarlıkça tespit edilmesi,                                                                                                                                               

8) Mali yönü: Aile konutu şerhine yönelik 492 sayılı Harçlar Kanununda herhangi bir düzenleme bulunmadığından talebin harç, Ö.I.V., E.K.P. ve döner sermaye ücreti tahsil edilmeden karşılanması, 

9) Hukuki sonuç: “Aile konutudur.” şerhi bulunan taşınmazda eslerin rızası sağlanmadıkça tapu kütüğü üzerinde tasarrufu taleplerin karşılanmaması, ( M.K. m.194/1 )Gerekmektedir.

II)- EDINILMIS MALLARA KATILMA REJIMI:

4722 sayılı TMK’nun Yürürlüğü ve Uygulama Sekli Hakkında Kanunun 10 uncu maddesi uyarınca 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun yürürlük tarihine kadar esler arasında hangi mal rejimi var ise o mal rejimi devam edecek, ancak esler Kanunun yürürlük tarihi olan 01/Ocak/2002 ile 31/Aralık/2002 tarihleri arasında sözleşmeyle herhangi bir mal rejimini seçmedikleri takdirde, Medeni Kanunun yürürlük tarihi olan 1/Ocak/2002 tarihinden itibaren yasal mal rejimini seçmiş sayılacaklardır.

Ayrıca, 01/Ocak/2002 ile 31/Aralık/2002 tarihleri arasında esler sözleşmeyle yasal mal rejimini evlenme tarihinden itibaren geçerli olacağını kabul etmeleri halinde, Kanunda bu konuda bir düzenleme bulunmadığından, bu husus ile ilgili olarak tapu kütüğü üzerine her hangi bir şerh verilmesine gerek bulunmamaktadır.

Diğer taraftan, esler 1/Ocak/2002 ile 31/Aralık/2002 tarihleri arasında sözleşmeyle herhangi bir mal rejimini seçmedikleri takdirde 1/Ocak/2003 tarihinden itibaren edinilmiş mallara katılma rejimini seçmiş sayılacaklarından, 4721 sayılı T.M.K’nun yürürlük tarihi olan 1/Ocak/2002 tarihinden itibaren eslerin paylı mülkiyet halinde malik olduğu taşınmaz mallarda M.K’nun 223/2 inci maddesi uyarınca aksine anlaşma olmadıkça, eslerden biri diğerinin rızası olmadan paylı mülkiyet konusu taşınmazdaki payı üzerinde tasarrufta bulunamayacaktır.

III-VELAYET-ÇOCUK MALLARI:

Her ne kadar, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 342’nci maddesi ile velilerin çocuklarını temsil etmelerinde vesayetteki temsile ilişkin hükümlere yollama yapılmış ise de, vesayet makamlarının iznine bağlı hususlar hariç tutulduğundan, velayet hakkına haiz kişilerin bu haklarını kullanırken, vasilerin vesayet makamının iznine tabi olduklarına ilişkin hüküm uygulanmayacak, velayet hakkinin kullanımında ve çocuk mallarına ilişkin tasarruf işlemlerde M.K. nun 327 ve 356 nci maddeleri ile 345 inci maddesindeki hükümler dışında hâkim izni aranmayacaktır.

Ancak, M.K’nun 327 ve 356’nci maddeleri uyarınca çocuk mallarının sarfına ilişkin tasarrufi işlemlerde hakim izninin alınması zorunlu olduğundan, çocuk mallarına ilişkin tasarrufi işlemlerden velayet hakkini kullananların yapılacak işlemin M.K. 327 ve 356 inci maddelerindeki amaca ilişkin olmadığı beyan edilmiş ise, buna ilişkin beyanlarının yazılı olarak alınması gerekir. Ayrıca, yukarıda maddeler halinde değinilen hususlarla ilgili daha evvel 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi uyarınca hazırlanan genelgelerin aykırı hususları yürürlükten kaldırılmıştır.

Bilgilerinizi ve bildiriş uyarınca işlem yapılmasının teminini rica ederim.

Dr. Necdet POYRAZ 

Genel Müdür

Mevzuat Türü:

Genelge – Sayısı: 2002/7 – Kabul Tarihi: 1 Ocak 2002

Yürürlükten Kaldırma Tarihi:

11 Haziran 2014

Yürürlük Durumu: Mülga

Ekleyen Birim:

Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir