Fiili Sahte Fatura Düzenleme ve Kullanma Suçları

Üst Yönetim V.U.K. Md. 359 Vergi cezalarından Kurtulmak ve İdari Çıkış Yolları

Sahte fatura düzenlemek veya kullanmaktan dolayı açılan davalarda ceza mahkemeleri kanaat yargılaması yapmakta ve raporlarda, şüphelinin (Mükellefin)  sahte fatura düzenlediği kanaatini uyandıracak yeterli delilin bulunması durumunda ilgili kanunlarda belirtilen hapis cezaları vermektedir.

Mahkemeler, ara karar ile mükellefin vergi tekniği ve suçu raporuna konu olan faturaları aldığı mükellefe sahte fatura düzenlediği vergi tekniği raporu ile tespit edilen mükellefe ait vergi tekniği raporunu ister ve bu vergi tekniği raporunu, yeterli araştırma yapılarak düzenlenip düzenlenmediği, kesin kanaati oluşturacak tespitlere yer verilip verilmediği konularını objektif olarak da inceler. Vergi inceleme elemanı mükellef hakkında yapılan yoklamalar ve tespitler incelemenin ilk sıralarında göz önünde bulundurmaktadır.

Tespitler ve yoklama sonucunda mükellefin, faaliyet gösterdiği işletmesinin metrekaresinden, demirbaş ve stok durumuna, şubesinin veya deposunun bulunup bulunmadığına, çalışan işçi sayısından, işyerini kiraya verenin ifadelerine kadar mükellefin faaliyeti ile ilgili birçok bilgi tutanak altına alınır. Toplanan bilgiler, mükellefin beyan ettiği meblağlardaki alım-satımı gerçekleştirebilecek iş hacminin olup olmadığı, iş ilişkilerinin gerçeği yansıtıp yansıtmadığı konusundaki kanaati etkilemektedir.

Mahkemeler tarafından bir faturanın gerçekliği konusunda değerlendirme yapılırken, faturanın düzenlendiği tarihte, faturayı düzenleyen nezdinde hazırlanan raporda yeterli sayıda ve içerikte veya hiç yoklamaya yer verilmemesi bu rapor için esaslı bir eksiklik kabul edilir ki bu da Yargıtay ve Bölge İdare (istinaf) Mahkemeleri tarafından verilebilecek muhtemel cezanın bozulmasına sebep olacaktır. Bu rapora dayanılarak yapılan tarhiyatlar da çoğunlukla eksik araştırma ve tespit sebebiyle kaldırılır.

Vergi mükellefinin rutin ticari faaliyetleri içerisinde aldığı ve / veya verdiği faturaların mükellefin iştigal alanı ile uyumlu olması hayatın olağan akışı gereğidir. Bu durum vergi tekniği ve suçu raporları, vergi inceleme raporu hazırlanırken de dava aşamasında da göz önünde bulundurulan bir durumdur.

Ödeme Şekilleri, gerçek bir işlem olmadığı konusundaki kuşkuları artıran diğer bir husus da ödemenin resmi şekillerde yapılmamış olmasıdır. Banka havalesiyle ya da çek ile yapılan ödemeler işlemin gerçek bir alım satıma dayandığı kanaatini güçlendirecektir. Bazı durumlarda vergi incelemeye yetkili memurlar çek ile yapılan ödemenin ya da banka havalesiyle yapılan ödemenin bankadan tahsil edildikten sonra elden iade edildiğini tespit etmektedirler fakat böyle bir tespit bulunmadığı müddetçe resmi ödemeler mükellefin gerçek bir ticari işlem sonucu fatura alınıp verildiği yönündeki kanaati güçlendirecektir.

Alım ve satım yapılan mükellefler hakkındaki karşıt inceleme ve tespitler, Fatura alınan mükellef hakkında daha önce sahte fatura düzenlediği veya kullandığı yönünde olumsuz tespitlerin olması veya fatura alınan kişinin özel esaslara alınması (özel esaslar, kod listesinde yer alması), fatura verilen mükellefin de sahte belge kullandığı yönünde olumsuz tespitlerin bulunması da vergi inceleme raporunda ilgilisi aleyhine değerlendirilen hususlardandır.

Karşıt beyan incelemesi (Ba-Bs, Bs-Ba), form karşılaştırması, mukayesesi sonucunda, mükellefin mal veya hizmet aldığı satıcının mükellefe sattığını beyan ettiği mal veya hizmetin miktar ve konu olarak, mükellefin o satıcıdan aldığını beyan ettiği mal ve hizmet ile uyumlu olması aradaki alım satım ilişkisinin gerçekliği kanaatini güçlendirecektir. Yine Bs-Ba formu karşılaştırması sonucunda mükellefin alıcısına sattığını beyan ettiği mal veya hizmetin, konu ve miktar olarak alıcısının mükelleften aldığını beyan ettiği mal veya hizmetle uyumlu olması aradaki alım satım ilişkisinin gerçekliği kanaatini güçlendirecektir

İşletmeye ait defter ve belgelerin ibraz edilmesi, İşletmenin tutmakla ve gerektiğinde ibraz etmekle yükümlü olduğu mali defter ve belgelerin vergi incelemesini yapacak olan müfettiş tarafından istendiğinde ibraz edilmemesi veya eksik ibraz edilmesi de vergi teknik raporlarında çokça görülen ve mükellefin satış faturalarının ve dolayısıyla bu mükellefle çalışan diğer mükellefin alış faturalarının gerçek bir ilişkiye dayanmadığı kanaatini güçlendirecektir.

Uygulamada mali defter ve belgelerini ibraz etmeyen mükellefler hakkında, cari yılda yaptığı tüm KDV indirimleri reddedilerek tarhiyatlar yapılmakta ve defter ve belgelerini herhangi bir mücbir sebep sunmadan ibraz etmediğinden bu mükellefler hakkında üç kat vergi ziyaı cezası kesilmektedir. Ayrıca hapis cezaları da verilmektedir.

Dönem matrahları, hesap dönemi toplam matrahına göre dönem sonu ödenecek KDV’sinin çok az miktarlarda olması mükellefin KDV indirimi sağlamak amacıyla sahte fatura kullandığı kanaatini güçlendiren bir tespit olacaktır. Muhteviyat itibariyle yanıltıcı belge kullanmakta suç oluşturmaktadır.

Şirket ortakları ve kanuni temsilciler hakkındaki tespitler, Vergi teknik, vergi inceleme ve vergi suçu raporlarında hakkında vergi incelemesi yapılan şirketin kanuni temsilcisi ya da ortaklarının, değişik oranlarda ortağı olduğu veya kanuni temsilcisi olduğu diğer şirketler hakkında sahte fatura kullandığından vergi inceleme raporu düzenlenmiş olması sahte fatura düzenlediğinden bahisle re ’sen terkin edilmesidir.

SGK kayıtları, Sahte fatura tespitler bulunan mükelleflerin işyeri sosyal güvenlik kaydının bulunmaması veya iş hacmine oranla çok az sayıda işçisinin bulunması da mükellef aleyhine değerlendirilecek diğer bir husustur. Düzenlenen raporlarda vergi müfettişleri tarafından SGK’dan işyeri dosyasının bulunup bulunmadığı, bulunmaktaysa detayları konusunda bilgi istenmekte ve bu durum ilgili raporlara yansıtılmaktadır.

SONUÇ, Tüm bu hususlar, dava aşamasında vergi mahkemeleri tarafından birlikte değerlendirilip oluşan kanaate göre davalar sonuçlandırılmaktadır. Tüm bu hususlar birlikte incelendiğinde;

1-Mükellefin sahte fatura düzenlediği kanaatine ulaşılmışsa; mükellef hakkında gelir vergisi veya kurumlar vergisi, gelir geçici veya kurumlar geçici vergisi ve KDV matrahlarının tespiti yapılır ve hesaplanan vergi tarh ettirilir. Tarh edilecek verginin üç katı kadar da vergi ziyaı cezası kesilir. Ayrıca mükellef hakkında vergi suç raporu düzenlenip yetkili cumhuriyet başsavcılığına gönderilir.

Mükellefin sahtecilik fiillerinden dolayı aynı zamanda mükellefiyeti terkin ettirilebilir, V.U.K. md. 353/1 uyarınca özel usulsüzlük cezası kesilebilir.

2-Mükellefin sahte fatura kullandığı kanaatine ulaşılmışsa; mükellefin sahte fatura düzenlediği tespit edilen mükelleften almış olduğu faturalara dayanılarak yapılan KDV indirimleri reddedilir ve üç kat vergi ziyaı cezası kesilir. Yine bilerek sahte fatura kullandığı tespit edilen mükellef hakkında vergi suçu raporu düzenlenip yetkili cumhuriyet başsavcılığına gönderilir.

3-Mükellefin sahte faturayı bilmeyerek kullandığı kanaatine ulaşılmışsa;

Şimdiye kadar bahsettiğimiz sahte fatura kullanma deyimi ile bilerek sahte fatura kullanılmasını kastettik. Bazen sahte fatura kullananın kullandığı belgenin sahte fatura olduğunu bilemeyeceği durumlar da olabilir. Bu durumlar genelde alım satıma ilişkin faturaların konusunun gerçeği yansıttığı fakat düzenleyicisinin farklı bir mükellef olduğu durumlarda görülür. Her alıcı, satıcının gerçek kimliğini bilemeyecek durumda olduğu için satıcı olan kişi kendi faturası yerine farklı bir mükellefin faturasını alıcıya vermiş olabilir. Bu durumda mal veya hizmet satın alan kişi faturanın sahteliğini bilemeyecektir. Mal ve hizmet alımı yapan kişinin bu durumda da kullandığı fatura, düzenleyicisi gerçek satıcıdan farklı bir satıcı olduğu için sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı fatura olacaktır. Fakat bu durumda sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı fatura kullanıcısına aldığı faturadan dolayı yaptığı KDV indiriminin reddi ile birlikte üç kat değil sadece bir kat vergi ziyaı cezası kesilecektir. Kanun koyucu sahte faturayı bilerek kullanan ile bilemeyerek kullanan konusunda böyle bir ayrıma gitmiştir.

Vergi müfettişleri belge meblağının iş hacmine oranla düşük olduğu, fatura konusunun iştigal alanı ile uyumlu olduğu ve faturanın ilgililer tarafından resmi defterlere yansıtılıp beyanları içinde yer aldığı durumlarda mükellefin sahte faturayı bilmeyerek kullandığı yönünde rapor düzenlemekte ve mükellef hakkındaki cezalı vergi tarhiyatı buna göre yapılmaktadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir